AZƏRBAYCAN ƏMANƏTLƏRIN SIĞORTALANMASI FONDU HAQQINDA MƏLUMAT

Azərbaycan Əmanətlərin Sığortalanması Fondu Haqqında məlumat Əmanətlərin Sığortalanması Fondu haqqında qanun 09 fevral 2007-cı il tarixində Azərbaycan Respublikası Prezidentinin fərmanı ilə təsdiqlənib və 11 fevral 2007-ci ildə qanun qüvvəyə minib. Fond 11 avqust 2007-ci il tarixindən fəaliyyətə başlayıb.

Fondun yaradılmasında məqsəd nədir?

• Banklar və xarici bankların yerli filialları ödəmə qabiliyyətini itirdikdə fiziki şəxslərdən əmanətə qəbul olunmuş pul vəsaitinin itirilməsi riskinin qarşısını almaq;
• Maliyyə və bank sisteminin sabitliyini və inkişafinı təmin etmək.

Fondunun əsas fəaliyyəti nədir?

• İştirakçı banklardan əmanətlərin sığortalanması üçün təqvim haqlarını toplayır
• Qanuna uyğun olaraq qoyulan pulların təhlükəsizliyini təmin edir
• Bankda sığorta hadisəsi baş verdikdə sığortalanmış əmanətlərin əmanətçilərə ödənilməsini təmin edir

Hansı banklar Fondun üzvüdürlər ?

• Fiziki şəxslərin əmanətlərinin cəlb edilməsi üçün bank lisenziyasına malik olan bütün banklar və xarici bankların yerli filialları Fondun məcburi iştirakçısıdır;
• Xarici bankların yerli filialları, əsas bankın yerləşdiyi ölkədəki əmanətlərin sığortalanması sisteminin qaydaları Azərbaycanda Əmanətlərin Sığortalanması Fondunun şərtlərindən üstün deyilsə.

Banklar müştəriləri yazılı formada məlumatlandırmaq üçün hansı tədbirlər görməlidirlər?

• Fond tərəfindən Banka fondun iştirakçısı olmasını təsdiqləyən şəhadətnamə əmanətçilərin görə biləcəyi yerlərdə asılmalıdır;
• Əmanətlərin sığortalanması şərtlərini göstərməli;
• Kompensasiyaların ödənilməsi şərtləri barədə məlumat göstərməli.

Sığortalanmış əmanət nədir?
Qorunan əmanətçinin qorunan əmanətinin Fond tərəfindən kompensasiya ödənilən hissəsidir.

Müvafiq olaraq:

01 yanvar 2008-ci ilədək- əmanətin məbləğinin 100 faizi, lakin 4 (dörd) min manatdan çox olmayaraq
01 yanvar 2010-cu ilədək - əmanətin məbləğinin 100 faizi, lakin 6 (altı) min manatdan çox olmayaraq
01 yanvar 2010-cu ilədək - əmanətin məbləğinin 100 faizi, lakin 8 (səkkiz) min manatdan çox olmayaraq

Hansı əmanətlər qorunan əmanətlərə aid deyil?

• Adsız deposit sertifikatları;
• Yerli bankların ölkə ərazisindən kənarda açılmış bölmələri tərəfindən cəlb olunmuş əmanətlər;
• Qeyri –qanuni yolla əldə edilmiş pul vəsaitləri;
• Cinayət törədilməsi nəticəsində əldə edilmiş əmanətlər
• Üzərində həbs qoyulmuş əmanətlər;
• Cəlb edildiyi günə Azərbaycan Respublikası Milli Bankının uçot dərəcəsinin 1,8 mislindən yuxarı illik faiz dərəcəsi ilə qəbul edilmiş əmanətlər;
• Fiziki şəxslərin sahibkarlıq fəaliyyəti ilə əlaqədar açdığı bank hesablarındakı pul vəsaitləri
• Fiziki şəxsin bankın vəkalətli idarəetməsində olan pul vəsaitləri;
• Ödəniş müddətlərinin başa çatıb –çatmamasından aslı olmayaraq əmanətçinin banka olan borcunun əsas məbləği və faizləri həcmində əmanət;
• Bank qarşısında öhdəliklərin təminatı olan əmanətlər
• Bankla çox yaxın əlaqəsi olan şəxslər (bank direktorları, İdarə Heyəti və Müşahidə Şurasının üzvləri, Audit Komitəsi, bank səhmdarları)

Əmanətçi bankla əmanət qoyduqda müqavilədə hansı əsas məqamlara fikir verməlidir?

• Əmanət müqaviləsində bankın Əmanətlərin Sığortalanması fonduna üzv olmasını təsdiqləyən «Şəhadətnamə»nin, reyestirə daxil olma nömrəsi və tarixi;
• Fond tərəfindən sığortalanan əmanətin miqdarı;
• Kompensasiyanın ökənilmə şərtləri;
• Əmanətlərin Sığortalanması Fondunun hüquqi ünvanı və əlaqə telefonları;
• Fondun fəaliyyəti ilə bağlı Kütləvi informasiya vasitələri orqanlarının adları.

Sığorta hadisəsi nədir?
İştirakçı bankın məcburi ləğv edilməsi və ya müflis elan olunması, yaxud qanunvericiliyə müvafiq olaraq əmanətlər üzrə öhdəliklərin yerinə yetirilməsinə moratorium tətbiq edilməsi barədə məhkəmə qərarlarının qüvvəyə minməsi və bankın əmanətçilər qarşısında öz öhdəliklərini qanun və ya müqavilə şərtlərinə uyğun yerinə yetirə bilməməsi faktının Milli Bank tərəfindən təsdiq edilməsidir.

Sığorta hadisəsi baş verdikdə hansı valyutalarda kompensasiya ödənilir?
Sığorta hadisəsi baş verdikdə Əmanətlərin Sığortalanması Fondu tərəfindən Manatla, ABŞ dolları və AVRO-da qoyulan vəsaitlərə, həmin valyutalarda, digər valyutalarda olan əmanətlər sığorta hadisəsi baş verən günə Milli Bankın rəsmi məzənnəsinə əsasən çarpaz məzənnə ilə hesbıanır ABŞ dolları və ya AVRO-da Fond tərəfindən kompessasiya ödənilir.

Əmanətçiyə ödənilən kompensasiyanın məbləği nə qədərdir?
01 yanvar 2008-ci ilədək- əmanətin məbləğinin 100 faizi, lakin 4 (dörd) min manatdan çox olmayaraq
01 yanvar 2010-cu ilədək - əmanətin məbləğinin 100 faizi, lakin 6 (altı) min manatdan çox olmayaraq
01 yanvar 2010-cu ilədək - əmanətin məbləğinin 100 faizi, lakin 8 (səkkiz) min manatdan çox olmayaraq

Bankda Sığorta hadisəsi baş verdikdə əmanətçi bu məlumatı haradan almalı?

1. Fondun üzvü olan bankda siğorta hadisəsi baş verdikdə, Milli Bank Fonda bildiriş göndərir.
2. Fond bildiriş aldıqdan sonra 7 gün ərzində aşağıdakı Kütləvi informasiya vasitələri orqanlarında kompensasiyaların ödənilməsi yeri və vaxtı haqqında elan verir və bildiriş dərc etdirir: 1. AzTV 2. İctimai TV
3. Azərbaycan qəzeti
4. Respublika qəzeti
5. Xalq qəzeti
6. Azərtac informasiya agentliyi
7. APA informasiya agentliyi

Kompensasiyanı almaq üçün əmanətçilər nə etməlidirlər?
Kompensasiyanı almaq üçün əmanətçi yazılı ərizə ilə Fonda müraciət etməlidir, ərizəyə o cümlədən aşağıdakı sınıdlər əlavə olunmalıdır:

• Əmanət müqaviləsi;
• əmanət kitabçası;
• yaxud qanunvericiliyə uyğun olaraq əmanəti təsdiqləyən digər sənəd;
• şəxsiyyətini təsdiq edən sənəd.

Kompensasiyalar hansı müddətə, harada və nə vaxt ödənilir?

• Müflis olmuş bankın əmanətçisi elan bildiriş dərc edildiyi gündən bir il müddətində Fonda ərizə ilə müraciət edə bilər.
• Ərizənin verildiyi tarixdən etibarən 90 gün müddətində Fond tərəfindən əmanətçiyə kompensasiya ödənməlidir.
• Bütün hallarda əmanətçinin kompensasiya almaq hüququ Fondun kompensasiyaların ödənilməsi haqqında bildirişi ilk dəfə dərc etdiyi gündən başlayaraq beş il müddətində saxlanılır.

Sığorta haqlarını kim ödəməlidir?

• Sığorta haqlarını Əmanətçilər deyil, yalnız banklar ödəməlidirlər.
• Əmanətçilər əmanətlərinin sığortalanması üçün heç bir ödəniş etmirlər.

Əmanətçilər əlavə məlumatı haradan əldə edə bilər?
Yuxarıda göstərilən məlumatlar əmanətlərin sığortalanması sistemini tam surətdə əks etdirmədiyi üçün əmanətçilər hər hansı bir sualla və ya əlavə məlumat üçün aşağıdakı ünvana müraciət və ya zəng vura bilərlər.

Əmanətlərin Sığortalanması Fondu
AZ 1001.Azərbaycan, Bakı
Akademik Həsən Abdullayev 11
Əlaqə telefonları: (+99412) 437 30 34; 437 30 35; 437 30 36
Faks: (+99412) 437 30 38
Email: info@adif.az
Internet: www.adif.az